top of page
  • Debbie Sprenger

Waarom is een stamboom belangrijk?

Wat is een stamboom? Een stamboom is een officiëel document wat wordt uitgegeven door een rasvereniging, waarmee erkend wordt dat het om een raskat gaat. Op een stamboom staan de ouders, grootouders en overgrootouders, soms 4 en soms 5 generaties. Niets meer en niets minder. Dit is voor jou als liefhebber misschien niet zo interessant maar voor een fokker is dit onmisbare informatie. Op een goede manier fokken kan men alleen met stamboom. Een goede fokker probeert een zo verantwoord mogelijke combinatie te maken tussen een kater en een poes. Daarvoor zijn niet alleen de gezondheid, het karakter en het uiterlijk van de twee ouders belangrijk, maar ook van hun voorouders.


Wannner een fokker de stambomen aanvraagt voor een nest kittens, wordt de aanvraag op verschillende punten gecheckt door de vereniging. Zo wordt gecontroleerd of de kleuren van de kittens wel uit beide ouders voort kunnen komen. Of beide ouders een stamboom hebben. Elke rasvereniging heeft regels waaraan fokkers zich moeten houden. Hierin is bijvoorbeeld geregeld hoeveel nestjes per jaar een poes mag hebben (dit is maximaal 3 nestjes in 2 jaar), en wat de minimale leeftijd moet zijn wanneer de poes gedekt mag worden. Elke vereniging heeft daarnaast ook eigen regels over verplichte testen per ras, die moeten worden overlegd bij de aanvraag.

Veel kittens hebben echter geen stamboom. Ik verdeel stamboomloze kittens in twee categorieën.

  1. Beide ouders hebben een stamboom maar het kitten niet.

  2. Een of beide ouders hebben geen stamboom. Het gaat hier om zogenaamde "Look-a-likes" of kruisingen.

Laten we eens bekijken wat de mogelijke redenen kunnen zijn van beide opties.


Categorie 1: raszuivere kittens zonder stamboom

Voorbeeld van een Marktplaats advertentie met kittens zonder stamboom

Het is heel vreemd wanneer beide ouders een stamboom hebben maar het kitten zonder stamboom wordt verkocht. Dit terwijl een stamboom 10-15 euro kost en het echt een fluitje van een cent is om dit aan te vragen. Wat kan dan de reden zijn dat de kittens toch geen stamboom hebben? Hieronder vind je mogelijke redenen:

  • Heel soms komt het voor dat mensen een stamboomloos nestje fokken, vaak bij het eerste nestje, puur omdat ze niet beter weten. Zulke fokkers voegen eigenlijk weinig toe aan het ras. Door gebrek aan kennis zijn er vaak geen of niet de juiste testen gedaan, maar kan het wel zo zijn dat de kleintjes zoals het hoort volledig geënt zijn en na 13 weken gaan verhuizen. Blijft het bij één stamboomloos nestje en doen ze het de volgende keer wel allemaal volgens de regels dan is dat nestje een les geweest, maar fokkers die keer op keer stamboomloze nestjes fokken kun je beter links laten liggen.

  • Een andere mogelijke reden is dat de fokker dit nest om een specifieke reden onder de radar houden. Zij benaderen potentiele kopers vaak via priveberichten op facebook en publiceren hun nest niet op een website of advertentie. Dit nest is zo onzichtbaar mogelijk, om zo niet bekend te maken bij instanties zoals de gemeente, dierenwelzijn inspecties, belastingdienst of juist bij andere fokkers dat er teveel kittens geboren worden in de cattery. Zo hoopt de fokker bijvoorbeeld niet als bedrijfsmatig gekenmerkt te kunnen worden bij een controle. Bij meer dan 20 kittens per jaar wordt de cattery altijd gezien als bedrijfsmatig en is een fokker verplicht om een vakbekwaamheidsbewijs Besluit houders van dieren te hebben. Een ander mogelijke reden is het ontwijken van betaling van btw over de verkoop van de kittens. Tenslotte denkt de fokker misschien door nesten te verbergen dat de lijnen nog exclusief lijken voor andere fokkers (en daarmee mogelijk interessant om aan te schaffen of een dekking te vragen door een andere fokker). Bij een rasvereniging is het niet toegestaan om geen aangifte te doen van een nest. Voor elk nest moeten stambomen worden aangevraagd.

  • Het kan zijn dat er met de moederpoes helemaal niet gefokt mag worden, doordat deze als liefhebberspoes is gekocht voor een liefhebbersprijs inclusief een contract waarin een fokverbod vermeld staat. De fokker pleegt nu contractbreuk door toch met de poes te fokken. Al weigeren rasverenigingen het om deze reden niet om een stamboom uit te geven, is het heel goed mogelijk dat de fokker ervoor kiest om dit nestje zo onzichtbaar mogelijk te houden, zodat de kans groter is dat de fokker van de moederpoes er niet achter komt dat de afspraken zijn verbroken.

  • Het kan ook zijn dat de eigenaar van de dekkater contractuele verplichtingen heeft aan de fokker van de kater, waardoor er geen dekking gegeven mag worden aan deze poes. Door dit stiekem te doen zonder stamboom, hopen ze dat de fokker er nooit achter komt dat er contractbreuk is gepleegd.

  • De fokker heeft om wat voor reden dan ook, niet de moeite genomen om stambomen aan te vragen bij de vereniging. Het aanvragen van stambomen is bij de meeste verenigingen een eenvoudig proces van het invullen en ondertekenen van een formulier (ook ondertekend door de eigenaar van de dekkater). De kosten van een stamboom zijn 10-15 euro per kitten (prijs verschilt per vereniging). Vraag jezelf af waarom iemand deze kleine moeite niet neemt.